Analizy

Saksonia-Anhalt: AfD i BSW żądają zakończenia udzielania pomocy Ukrainie

Na specjalnym posiedzeniu 14 października parlament Saksonii-Anhalt przyjął wspólną uchwałę Alternatywy dla Niemiec (AfD) i Związku Sahry Wagenknecht (BSW) Rozmowy pokojowe zamiast rozszerzania wojny na Ukrainie. AfD (39 deputowanych) i BSW (5) dysponują większością w 83-miejscowym landtagu, lecz formalnie nie tworzą koalicji. Kluby parlamentarne domagają się w dokumencie natychmiastowego zawieszenia broni i rozpoczęcia negocjacji z Moskwą, połączonych z normalizacją stosunków gospodarczych i bezzwłocznym zniesieniem sankcji. Jego autorzy wskazują, że „w wyniku wojny energetycznej i gospodarczej prowadzonej przeciwko Rosji niemiecki przemysł, przedsiębiorstwa, handel oraz nasi obywatele ponoszą ogromne straty”. AfD i BSW żądają wstrzymania dostaw uzbrojenia i wszelkiej pomocy finansowej dla Ukrainy, poza humanitarną, oraz – w dłuższej perspektywie – nadania jej statusu państwa neutralnego.

Uchwała łączy wcześniejsze postulaty AfD i BSW dotyczące zakończenia wsparcia dla Kijowa, jednak po raz pierwszy stanowi zarazem próbę przeniesienia tych żądań również na forum Bundesratu. W praktyce przedstawi ją w nim dopiero nowy rząd landu pod przywództwem AfD.

Komentarz

  • Prorosyjska i antyukraińska polityka jest wspólnym mianownikiem AfD i BSW, należy się więc spodziewać, że mimo braku formalnej koalicji podobne projekty będą obopólnie wspierane w przyszłości. W programie landowym AfD domaga się m.in. wznowienia importu gazu z Rosji, naprawy uszkodzonego gazociągu Nord Stream, rozszerzenia nauczania języka rosyjskiego oraz przywrócenia wymian szkolnych z Rosją. BSW także opowiada się za ponownym kupnem rosyjskiego gazu. Co więcej, w trakcie debaty w landtagu przedstawicielka BSW sugerowała, że to Kijów złamał porozumienie o „neutralności Ukrainy”, oraz podkreśliła, że „rozszerzenie NATO na wschód nie powinno mieć miejsca”.
  • Zwołanie nadzwyczajnego posiedzenia landtagu właśnie w kwestii polityki wobec Rosji i Ukrainy odzwierciedla negatywne nastroje w landzie związane z pomocą dla Kijowa; element ten wybrzmiewał też w kampanii przed wrześniowymi wyborami do parlamentu Saksonii-Anhalt . Na wschodzie Niemiec sprzeciw wobec wsparcia dla Ukrainy jest wyraźny – 50% badanych w byłej NRD domaga się ograniczenia pomocy, podczas gdy na zachodzie kraju odsetek ten wynosi 41% (badanie ośrodka INSA z 12 września). W Saksonii-Anhalt 57% mieszkańców, w tym 92% wyborców AfD, popiera wysiłki tej partii na rzecz zaprzestania dostarczania broni Ukrainie (badanie dla telewizji ARD z 6 września).
  • Decyzja parlamentu krajowego ma charakter polityczny i nie doprowadzi do wniesienia inicjatywy do Bundesratu przez obecny rząd kraju związkowego. Kancelaria nadal urzędującego premiera Svena Schulze (CDU) podkreśliła 8 października, że sama rozstrzygnie o kolejnych krokach. Rząd ma dwa miesiące na udzielenie landtagowi pisemnej odpowiedzi co do dalszych działań. Polityka zagraniczna i obronna należy do kompetencji władz federalnych. Można się spodziewać, że w przypadku utworzenia rządu przez AfD wniesienie przyjętego wniosku pod obrady Bundesratu stanie się priorytetem nowej administracji. Wybory nowego premiera landu – AfD zamierza zgłosić kandydaturę Ulricha Siegmunda – odbędą się najprawdopodobniej w grudniu br.