Analizy

Ćwiczenia „Koalicja 26.2”: test gotowości rozmieszczenia sił Koalicji Chętnych na Ukrainie

W dniach 9–22 listopada na poligonie w Nowej Dębie na Podkarpaciu trwają wielonarodowe ćwiczenia „Koalicja 26.2”, testujące gotowość do szybkiego rozmieszczenia wielonarodowych sił stabilizacyjnych na Ukrainie (Multinational Force-Ukraine, MNF-U) przez Koalicję Chętnych. W części zasadniczej uczestniczy 2800 żołnierzy z Francji, Wielkiej Brytanii, Belgii, Estonii, Hiszpanii, Holandii, Litwy, Niemiec, Szwecji i Turcji. Wsparcie logistyczne zapewnia 2 tys. polskich żołnierzy. Ćwiczenia angażują komponenty lądowy (przemieszczenie, ochrona, integracja i podtrzymanie sił), powietrzny (loty ćwiczebne), morski (planowanie operacji usuwania min morskich przez dowództwo Komponentu Morskiego w Turcji) i kosmiczny. Za dowodzenie odpowiadają Francja i Wielka Brytania poprzez Operacyjną Kwaterę Główną MNF-U w Mont-Valérien.

Ćwiczenia KOALICJA 26.2 zwieńczają kilkunastomiesięczne wysiłki planistyczne Koalicji Chętnych koordynowane przez Paryż i Londyn. Demonstrują, że jej wojskowe ramię nie jest tworem wirtualnym, stanowiąc sygnał gotowości do szybkiego rozmieszczenia sił stabilizacyjnych na Ukrainie w scenariuszu zawieszenia broni. Jednak wobec małego prawdopodobieństwa rychłego zawieszenia broni i ograniczonych celów militarnych stawianych przed MNF-U przez państwa zrzeszone w Koalicji Chętnych, co dotyczy w szczególności domeny lądowej, pierwszoplanowe znaczenie ma polityczny wymiar ćwiczeń. Są one „aktywem” Europy w toczących się rozmowach na temat zakończenia działań zbrojnych oraz bezpieczeństwa europejskiego.  

Komentarz

  • Wielonarodowe Siły Koalicji Chętnych przygotowywane do misji na Ukrainie mają odgrywać przede wszystkim rolę politycznego narzędzia wzmacniającego głos Europy w rozmowach pokojowych. Poligonowy sprawdzian ich gotowości ma też uwiarygodnić długofalowość europejskiego wsparcia militarnego dla Kijowa. Ćwiczenia „Koalicja 26.2” stanowią bowiem zapowiedź realizacji przez Koalicję Chętnych deklaracji paryskiej ze stycznia br., konkretyzującej kształt przyszłych gwarancji bezpieczeństwa dla Ukrainy, w tym kwestię rozmieszczenia MNF-U na podstawie listu intencyjnego Francji, Wielkiej Brytanii i Ukrainy.
  • Niewielka skala ćwiczeń potwierdza ograniczone aspiracje MNF-U w powojennym gwarantowaniu bezpieczeństwa Ukrainy. Z 37 państw Koalicji Chętnych bierze w nich udział tylko 11, w tym dwa, które zastrzegły, że nie wyślą żołnierzy na Ukrainę, ale będą wspierać logistykę MNF-U (Polska, RFN). Do Nowej Dęby większy kontyngent wystawiła tylko Francja (zob. Aneks). Zwraca uwagę brak państw, które sygnalizowały gotowość do aktywnego uczestnictwa w MNF-U – Danii i Norwegii (domena powietrzna/lądowa), Łotwy (lądowa) oraz Rumunii i Bułgarii (morska). Uczestnicy ćwiczeń podkreślają, że MNF-U nie będą na Ukrainie realizować zadań bojowych związanych z utrzymaniem pokoju czy monitorowaniem zawieszenia broni. Mają skupiać się na odnawianiu potencjału ukraińskiej armii (dzięki obecności logistyków, szkoleniowców i ekspertów od sprzętu), działaniach przeciwminowych na Morzu Czarnym oraz operacyjnym zaangażowaniu sił powietrznych o niejasnym obecnie mandacie.
  • Rosja niezmiennie wrogo odnosi się do Koalicji Chętnych, sprzeciwiając się zawieszeniu broni połączonemu z rozmieszczeniem MNF-U na Ukrainie. Rzeczniczka rosyjskiego MSZ uznała ćwiczenia „Koalicja 26.2”za przygotowania do niedopuszczalnej wojskowej interwencji państw NATO i zagrożenie dla Rosji, zapowiadając, że jakiekolwiek siły europejskie na Ukrainie będą uprawnionymi celami wojskowymi. Sekretarz Rady Bezpieczeństwa FR Siergiej Szojgu zarzucił ćwiczeniom ofensywny charakter. Taka retoryka ma dezawuować stronę europejską i blokować jej udział w negocjacjach pokojowych poprzez przedstawianie Koalicji Chętnych jako aktora przedłużającego konflikt. Dla Kremla podporządkowanie Ukrainy pozostaje celem strategicznym, a rozmieszczenie MNF-U zwiększałoby koszty polityczne i ryzyka związane z ewentualną ponowną agresją. Dla Kijowa ćwiczenia rozmieszczenia MNF-U potwierdzają determinację państw Koalicji Chętnych do aktywnego udziału w zapewnianiu bezpieczeństwa Ukrainy po ustaniu walk, obejmującego szkolenia i modernizację wojsk lądowych, wspieranie nadzoru przestrzeni powietrznej i zapewnienie ochrony żeglugi czarnomorskiej. Kijów postrzega Koalicję Chętnych jako platformę koordynacji i wzmacniania stanowiska europejskiego i ukraińskiego w procesie negocjacyjnym z Rosją, a MNF-U jako jej kluczowe narzędzie i składową powojennych gwarancji bezpieczeństwa.

 

ANEKS

Ćwiczenia „Koalicja 26.2” – siły i środki