{"id":1401,"date":"2025-12-01T12:08:53","date_gmt":"2025-12-01T11:08:53","guid":{"rendered":"https:\/\/www.osw.waw.pl\/wp-sites\/?post_type=knowledgebase&#038;p=1401"},"modified":"2025-12-12T12:01:07","modified_gmt":"2025-12-12T11:01:07","slug":"kultusministerium-landowe-ministerstwo-edukacji","status":"publish","type":"knowledgebase","link":"https:\/\/www.osw.waw.pl\/wp-sites\/?knowledgebase=kultusministerium-landowe-ministerstwo-edukacji","title":{"rendered":"Kultusministerium (landowe ministerstwo edukacji)"},"content":{"rendered":"\n<p class=\"wp-block-paragraph\">W Niemczech za edukacj\u0119 odpowiadaj\u0105 poszczeg\u00f3lne kraje zwi\u0105zkowe, a przyj\u0119te przez nie modele nauczania znacz\u0105co r\u00f3\u017cni\u0105 si\u0119 od siebie. Decentralizacja nie jest efektem przypadku, lecz decyzji politycznej podj\u0119tej po II wojnie \u015bwiatowej. Uznano w\u00f3wczas, \u017ce szko\u0142a \u2013 jako najsilniejsze narz\u0119dzie kszta\u0142towania postaw obywatelskich \u2013 nie mo\u017ce zosta\u0107 ponownie podporz\u0105dkowana jednemu scentralizowanemu urz\u0119dowi, tak jak to mia\u0142o miejsce w czasach re\u017cimu hitlerowskiego (Reichserziehungsministerium). W konsekwencji ka\u017cdy z land\u00f3w posiada w\u0142asny resort edukacji \u2013 Kultusministerium (od \u0142ac. <em>cultus<\/em> \u2013 \u201ekult, piel\u0119gnowanie, wychowanie\u201d).<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Rezultatem jest 16 r\u00f3wnoleg\u0142ych system\u00f3w o\u015bwiatowych. R\u00f3\u017cni\u0105 si\u0119 one struktur\u0105 szk\u00f3\u0142, programami nauczania czy liczb\u0105 lat nauki. Jednym z jaskrawszych przyk\u0142ad\u00f3w odmienno\u015bci jest moment przyst\u0119powania do matury. W jednych landach do egzaminu dojrza\u0142o\u015bci podchodzi si\u0119 po 12 latach nauki, w innych za\u015b po 13. Aby zapobiec ca\u0142kowitej fragmentaryzacji systemu, w 1948 r. powo\u0142ano Sta\u0142\u0105 Konferencj\u0119 Ministr\u00f3w Edukacji i Kultury (Kultusministerkonferenz \u2013 KMK). Nie jest ona organem konstytucyjnym, lecz trwa\u0142ym i sformalizowanym gremium wsp\u00f3\u0142pracy land\u00f3w dzia\u0142aj\u0105cym na podstawie regulaminu i umowy finansowej z 1959 r. Plenum KMK obraduje cztery razy w roku, a przewodnictwo rotuje co roku mi\u0119dzy przedstawicielami poszczeg\u00f3lnych kraj\u00f3w zwi\u0105zkowych. Jej uchwa\u0142y nie maj\u0105 mocy wi\u0105\u017c\u0105cej, ale w praktyce s\u0105 implementowane przez wi\u0119kszo\u015b\u0107 land\u00f3w. Dzi\u0119ki temu mo\u017cliwe jest uzgadnianie wsp\u00f3lnych standard\u00f3w egzamin\u00f3w maturalnych, uznawalno\u015bci \u015bwiadectw oraz zmian w podstawach programowych i podr\u0119cznikach.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Sama nazwa <em>Kultusministerium<\/em> pochodzi z XIX wieku, kiedy to sprawami szkolnictwa i religii administrowano wsp\u00f3lnie. W wielu landach do dzi\u015b utrzymano t\u0119 formu\u0142\u0119 \u2013 resort edukacji odpowiada r\u00f3wnie\u017c za relacje z ko\u015bcio\u0142ami, polityk\u0119 kulturaln\u0105 czy m\u0142odzie\u017cow\u0105, jednak jego kluczow\u0105 funkcj\u0105 pozostaje zarz\u0105dzanie szko\u0142ami i kszta\u0142cenie nauczycieli. <em>(KF)<\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>W Niemczech za edukacj\u0119 odpowiadaj\u0105 poszczeg\u00f3lne kraje zwi\u0105zkowe, a przyj\u0119te przez nie modele nauczania znacz\u0105co r\u00f3\u017cni\u0105 si\u0119 od siebie. Decentralizacja nie jest efektem przypadku, lecz decyzji politycznej podj\u0119tej po II wojnie \u015bwiatowej. Uznano w\u00f3wczas, \u017ce szko\u0142a \u2013 jako najsilniejsze narz\u0119dzie kszta\u0142towania postaw obywatelskich \u2013 nie mo\u017ce zosta\u0107 ponownie podporz\u0105dkowana jednemu scentralizowanemu urz\u0119dowi, tak jak to [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","template":"","knowledgebase_cat":[19],"class_list":["post-1401","knowledgebase","type-knowledgebase","status-publish","hentry","knowledgebase_cat-polityka-wewnetrzna"],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v25.0 - https:\/\/yoast.com\/wordpress\/plugins\/seo\/ -->\n<title>Kultusministerium (landowe ministerstwo edukacji) -<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/www.osw.waw.pl\/wp-sites\/?knowledgebase=kultusministerium-landowe-ministerstwo-edukacji\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"pl_PL\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Kultusministerium (landowe ministerstwo edukacji) -\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"W Niemczech za edukacj\u0119 odpowiadaj\u0105 poszczeg\u00f3lne kraje zwi\u0105zkowe, a przyj\u0119te przez nie modele nauczania znacz\u0105co r\u00f3\u017cni\u0105 si\u0119 od siebie. Decentralizacja nie jest efektem przypadku, lecz decyzji politycznej podj\u0119tej po II wojnie \u015bwiatowej. Uznano w\u00f3wczas, \u017ce szko\u0142a \u2013 jako najsilniejsze narz\u0119dzie kszta\u0142towania postaw obywatelskich \u2013 nie mo\u017ce zosta\u0107 ponownie podporz\u0105dkowana jednemu scentralizowanemu urz\u0119dowi, tak jak to [&hellip;]\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/www.osw.waw.pl\/wp-sites\/?knowledgebase=kultusministerium-landowe-ministerstwo-edukacji\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2025-12-12T11:01:07+00:00\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Szacowany czas czytania\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"2 minuty\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/www.osw.waw.pl\/wp-sites\/?knowledgebase=kultusministerium-landowe-ministerstwo-edukacji\",\"url\":\"https:\/\/www.osw.waw.pl\/wp-sites\/?knowledgebase=kultusministerium-landowe-ministerstwo-edukacji\",\"name\":\"Kultusministerium (landowe ministerstwo edukacji) -\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/www.osw.waw.pl\/wp-sites\/#website\"},\"datePublished\":\"2025-12-01T11:08:53+00:00\",\"dateModified\":\"2025-12-12T11:01:07+00:00\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/www.osw.waw.pl\/wp-sites\/?knowledgebase=kultusministerium-landowe-ministerstwo-edukacji#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/www.osw.waw.pl\/wp-sites\/?knowledgebase=kultusministerium-landowe-ministerstwo-edukacji\"]}]},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/www.osw.waw.pl\/wp-sites\/?knowledgebase=kultusministerium-landowe-ministerstwo-edukacji#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Strona g\u0142\u00f3wna\",\"item\":\"https:\/\/www.osw.waw.pl\/wp-sites\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Kultusministerium (landowe ministerstwo edukacji)\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/www.osw.waw.pl\/wp-sites\/#website\",\"url\":\"https:\/\/www.osw.waw.pl\/wp-sites\/\",\"name\":\"\",\"description\":\"\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/www.osw.waw.pl\/wp-sites\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"pl-PL\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Kultusministerium (landowe ministerstwo edukacji) -","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/www.osw.waw.pl\/wp-sites\/?knowledgebase=kultusministerium-landowe-ministerstwo-edukacji","og_locale":"pl_PL","og_type":"article","og_title":"Kultusministerium (landowe ministerstwo edukacji) -","og_description":"W Niemczech za edukacj\u0119 odpowiadaj\u0105 poszczeg\u00f3lne kraje zwi\u0105zkowe, a przyj\u0119te przez nie modele nauczania znacz\u0105co r\u00f3\u017cni\u0105 si\u0119 od siebie. Decentralizacja nie jest efektem przypadku, lecz decyzji politycznej podj\u0119tej po II wojnie \u015bwiatowej. Uznano w\u00f3wczas, \u017ce szko\u0142a \u2013 jako najsilniejsze narz\u0119dzie kszta\u0142towania postaw obywatelskich \u2013 nie mo\u017ce zosta\u0107 ponownie podporz\u0105dkowana jednemu scentralizowanemu urz\u0119dowi, tak jak to [&hellip;]","og_url":"https:\/\/www.osw.waw.pl\/wp-sites\/?knowledgebase=kultusministerium-landowe-ministerstwo-edukacji","article_modified_time":"2025-12-12T11:01:07+00:00","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Szacowany czas czytania":"2 minuty"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/www.osw.waw.pl\/wp-sites\/?knowledgebase=kultusministerium-landowe-ministerstwo-edukacji","url":"https:\/\/www.osw.waw.pl\/wp-sites\/?knowledgebase=kultusministerium-landowe-ministerstwo-edukacji","name":"Kultusministerium (landowe ministerstwo edukacji) -","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.osw.waw.pl\/wp-sites\/#website"},"datePublished":"2025-12-01T11:08:53+00:00","dateModified":"2025-12-12T11:01:07+00:00","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/www.osw.waw.pl\/wp-sites\/?knowledgebase=kultusministerium-landowe-ministerstwo-edukacji#breadcrumb"},"inLanguage":"pl-PL","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/www.osw.waw.pl\/wp-sites\/?knowledgebase=kultusministerium-landowe-ministerstwo-edukacji"]}]},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/www.osw.waw.pl\/wp-sites\/?knowledgebase=kultusministerium-landowe-ministerstwo-edukacji#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Strona g\u0142\u00f3wna","item":"https:\/\/www.osw.waw.pl\/wp-sites\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Kultusministerium (landowe ministerstwo edukacji)"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/www.osw.waw.pl\/wp-sites\/#website","url":"https:\/\/www.osw.waw.pl\/wp-sites\/","name":"","description":"","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/www.osw.waw.pl\/wp-sites\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"pl-PL"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.osw.waw.pl\/wp-sites\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/knowledgebase\/1401","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.osw.waw.pl\/wp-sites\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/knowledgebase"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.osw.waw.pl\/wp-sites\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/knowledgebase"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.osw.waw.pl\/wp-sites\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.osw.waw.pl\/wp-sites\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=1401"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/www.osw.waw.pl\/wp-sites\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/knowledgebase\/1401\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1588,"href":"https:\/\/www.osw.waw.pl\/wp-sites\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/knowledgebase\/1401\/revisions\/1588"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.osw.waw.pl\/wp-sites\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=1401"}],"wp:term":[{"taxonomy":"knowledgebase_cat","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.osw.waw.pl\/wp-sites\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fknowledgebase_cat&post=1401"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}